STRESZCZENIE
Przedstawiono możliwości poprawy właściwości użytkowych narzędzi do obróbki plastycznej poprzez nanoszenie powłok PVD odpornych na zużycie. Omówiono zagadnienie wpływu materiału podłoża i jego stanu na trwałość powlekanych narzędzi i jakość wyrobu końcowego, jak również problem doboru rodzaju powłoki w zależności od materiału obrabianego i typu procesu technologicznego. Przedstawiono najnowsze trendy światowe w dziedzinie powlekania narzędzi do obróbki plastycznej. Zamieszczono wyniki przeprowadzonych w Instytucie wstępnych doświadczeń oraz planowane kierunki dalszych działań w tym zakresie.
Słowa kluczowe
Powłoka, metoda PVD, obróbka plastyczna, stempel, matryca, nanowarstwa.
SUMMARY
Possibilities of improvement of functional properties of metal forming tools by the deposition of wear resistant PVD coatings are presented. Effect of substrate material and its state on the life of coated tools and final product quality is discussed, as well as questions of proper selection of coating type depending on the workpiece material and type of technological process. Recent global trends in the coating of metal forming tools are presented. The results of some initial experimental works performed at the Institute are given and future intended activities in this area mentioned.
Keywords
Coating, PVD method, metal forming, punch, die, nanolayer.
1 Instytut Zaawansowanych Technologii Wytwarzania, Kraków
